نقش پدافند غیرعامل در امنیت زیست محیطی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار علوم سیاسی دانشکده علوم و فنون فارابی

2 کارشناس ارشد پدافند غیرعامل گرایش امنیت ملی دانشکده علوم و فنون فارابی

چکیده

هدف از اجرای طرح های پدافند غیرعامل کاستن از آسیب پذیری نیروی انسانی، ساختمان ها، تجهیزات حیاتی، حساس و مهم کشور در برابر حمله خصمانه و مخرب دشمن و استمرار فعالیت ها، خدمات زیر بنایی، تامین نیازهای حیاتی و تداوم اداره کشور در شرایط بحرانی است. تامین امنیت در سطوح مختلف از ملاحظه های اساسی پدافند غیرعامل محسوب می شود. یکی از ابعاد مهم آن امنیت زیست محیطی است. در این پژوهش با روش توصیفی – تحلیلی نویسنده تلاش نموده تا پاسخ گوی این سوال اساسی باشد: ملاحظه های پدافند غیرعامل چگونه در تامین امنیت زیست محیطی نقش داشته است؟ در این راستا پس از گردآوری اطلاعات از منابع کتابخانه ای، پرسشنامه ۲۳ سوالی(شامل ۲۱ سوال بسته و ۲ سوال باز) در جامعه آماری پژوهش که مشتمل بر متخصصان محیط زیست آشنا با مقوله پدافند غیرعامل بود، توزیع گردید. روایی ابزار پژوهش حاضر به دو شکل روایی محتوایی و سازه ای مورد بررسی قرار گرفت و پایایی آن نیز به وسیله روش آلفای کرونباخ ارزیابی شد. داده های حاصل از پرسش نامه به وسیله روش های آماری مقتضی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت و پس از تحلیل سوال ها و فرضیه های پژوهشی نتایج پژوهش حاصل گردید. نتایج این پژوهش مبین آن است که ۳/۸۰ درصد پاسخ دهندگان جامعه آماری معتقدند که ملاحظه های پدافند غیر عامل با کمک به استمرار چرخه های زیستی و مدیریت بحران های محیط زیست در تامین امنیت زیست محیطی ج.ا.ا نقش آفرینی می کند. این در حالی است که ۲/۸۴ درصد پاسخ دهندگان اعتقاد دارند که تدوین سیاست های کلان برای کاهش خطرهای زیست محیطی در راستای ملاحظه های پدافند غیر عامل است. از این رو پیشنهاد می گردد، سیاست های کلان به منظور استمرار چرخه های زیستی با توجه به پدافند غیرعامل از سوی سازمان حفاظت محیط زیست کشور و در تعامل با سازمان پدافند غیرعامل تهیه گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Role of Passive Defense in the Environmental Security

نویسندگان [English]

  • mohammadtaghi pourian 1
  • ebrahim pour ramazan 2
چکیده [English]

The target of The Defense Plan aims at reducing the vulnerability of manpower, and the rampart and Critical equipment of the country, despite the hostile and destructive enemy attacks, Continuity of operations and infrastructure services, providing vital needs and the Continuation of administration of the country in crisis. Providing security at various levels is a major concern of Passive defense, a case in point is the safe environment that has various dimensions. In this respect we can point to security against natural and man-made events; here the dimensions of environmental security are examined in three major dimensions. The methodology of the research is descriptive and inferential. after gathering information from library references with a questionnaire of 23 questions, (including 21 close questions and 2 open questions) in the statistical population of research that comprises the expertise of the environment familiar to the category of passive defense. The Validity of the present study is examined in both structural form and content validity and its reliability Assessed using Cronbach's Alpha method. Data obtained from the questionnaires were analyzed by appropriate statistical methods and after analyzing the questions and research hypotheses the results were obtained. He results of this study indicate that 80.3% of respondents in the statistical population believe that passive defense considerations With the continuation of the life cycle and the Environment and Disaster Management play a crucial role in the Environmental Security of Iran. However, the 84.2% of respondents believe that Codification of Macroeconomic policies in order to reduce environmental hazards is In line with environmental considerations in passive defense is the It is suggested Policies in order to sustain life cycles provided regarding passive defense considerations by EPA And the with interaction with the passive defense

کلیدواژه‌ها [English]

  • Passive defense Passive defense organization security environmental security crisis management
آردی مک کین لای، آر و لیتل.( 1381). "رویکردها و نظریه ها، امنیت جهانی"، ترجمه اصغر افتخاری.
اسکندری حمید . (1389). فرهنگ اصطلاحات پدافند غیرعامل؛ انتشارات بوستان حمید.
باری بوزان نام .(1378). مردم، دولت‌ها و هراس؛ ترجمه پژوهشکده مطالعات راهبردی.
باری‏ بوزان، الی ویور و پاپ دوویلد .(1386). "چارچوبی تازه برای تحلیل امنیت"، ترجمه علی رضا طیب؛ تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی.
تاجیک، محمدرضا .(1381). مقدمه‌ای بر استراتژی‌های امنیت ملی جمهوری سلامی ایران؛ تهران، فرهنگ گفتمان.
تریف تری .(1383). مطالعات امنیتی نوین؛ ترجمه علی‏رضا طیب و وحید بزرگی؛ تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی.
جلالی؛ غلامرضا و سیدجواد هاشمی فشارکی‌ .(1389). پدافند غیرعامل در آئینه قوانین و مقررات، سازمان پدافند غیرعامل کشور.
چوخاچی زاده مقدم، محمدباقر، اخباری محمد و کریمی کردآبادی مرتضی .‌(1379). جغرافیا، کاربردهای دفاعی و امنیتی؛انتشارات دانشگاه امام حسین (ع).
حسینی‌دوست، سیدرضا‌ .(1386). دفاع بیولوژیک و بیوتروریسم؛ مرکز تالیف کتاب های درسی سپاه.
رشیدزاده، فتح‌الله .‌(1384). عصر اطلاعات و جنگ اطلاعات؛ فصلنامه امنیت پژوهی، سال چهارم، شماره یازدهم. بهار
رفیعی، عبدالله‌ .(1383). اطلاعات و اقتدار ملی؛ فصلنامه امنیت پژوهی، سال سوم، شماره هفتم، بهار1383.
عباس، پورجمشید‌ .(1386). مقدمه ای بر اصول و مبانی اساسی پدافند غیرعامل؛ قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیاء (ص).
عبدا... خانی، علی‌ .(1383). نظریه‌های امنیت؛ تهران موسسه ابرار معاصر تهران.
قاسمی، حمید .( 1386). برداشت‌های متفاوت از امنیت ملی؛ فصلنامه سیاست دفاعی، سال 1 و 5 شماره دوم، 54ـ55.
کلینتون دیوید، دبلیو .(1379). دو رویه منفعت ملی؛ ترجمه اصغر افتخاری؛ تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی.
کولاتر، نیک‌ .(1384). بمباران به سرعت خیال، اطلاعات در عصر آینده جنگ الکترونیکی؛ نشریه مجموعه مقالات اطلاعاتی- امنیتی، جلد چهارم، تهران؛ معاونت پژوهشی دانشکده امام باقر(ع).
گیوه چی و حسین زاده .(1388). آتش سوزی ها وروش های پیش‌گیری و کنترل، هلال احمر مکان.
لاریجانی، محمدجواد .‌(1369). مقولاتی در استراتژی ملی‌، تهران مرکز ترجمه و نشر کتاب.
لورنس فریدمن .(1379). مفهوم امنیت؛ گزیده مقاله های سیاسی امنیتی.
ماندل، رابرت .(1377). چهره متغیر امنیت ملی؛ ترجمه ناشر؛ تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی.
مجیدی، داوود‌ .(1386). مبانی استتار، اختفا و پوشش‌؛ دانشگاه صنعتی مالک اشتر‌، مجتمع آمایش و پدافند غیرعامل مکان.
مخدوم مجید، علی اصغر درویش صفت ، هورفر جعفرزاده و عبدالرضا مخدوم .(1385). ارزیابی و برنامه ریزی محیط زیست با سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS)؛ انتشارات دانشگاه تهران.
معاونت پژوهشی و تولید علم دانشگاه عالی دفاع ملی‌ .(1387). پدافند غیرعامل و تسلیحات کشتار جمعی‌؛ دانشگاه عالی دفاع ملی.
موحدی‌نیا، جعفر‌ .(1386). اصول و مبانی پدافند غیرعامل؛ دانشگاه صنعتی مالک اشتر، مجتمع آمایش پدافند غیرعامل مکان.
موحدی‌نیا، جعفر‌ .(1376). مقاله استراتژی پدافند هوایی کشور و تجرببیات پدافندی هشت سال دفاع مقدس در همایش تبیین استراتژی پدافند هوایی کشور؛ قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیاء (ص) مکان.
موحدی‌نیا، جعفر .(1383). دفاع غیر عامل؛ ستاد تدوین متون درسی دافوس.
موحدی‌‌نیا، جعفر .(1386). مفاهیم نظری و عملی دفاع غیرعامل؛ تهران، مرکز برنامه‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی، معاونت آموزش و نیروی ‌انسانی ستاد مشترک سپاه، چاپ اول.
مورتون، برکو، تیزوپی و سی. باک .(1382). امنیت ملی؛ گزیده مقالات سیاسی امنیتی.
Christophery, B., Haffagr, R. and Mullins, R. (2003). “Future War: What Trends in America’s Post-Cdd war Military Conflicts Teu Us about Early First Contury warfare”, Analysis Center Papers, gan.
Evans, M. (2003). “From Kadesh to Kandahar: Military Theory and Fature of war.” Available Online at:
http://www.nwc.navy.mil/Press/Review/2003/Summer/Pdfs/art6-Su3.pdf.
Funk, E. (2003). “Battle Space: A Commander’s Tool On The Future battle Field” Military Review.73, no.12.
Szafranski, R. (2006). ” Parallel war and Hyperwar: is every want a Weakness”, available Online at: http://www.airpower.makwen.of.mil/airchronicles/battle/chp11.htm
Warden, A. (2009). “The Enemy as a System”, Airpower Journal spring,f.