الگوی مدیریت تهدیدات امنیتی غیرمسلحانه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دکترای مدیریت دفاعی دانشگاه دافوس آجا

چکیده

تهدیدات یکی از مهم ترین مفاهیم در حوزه مطالعات امنیتی است الگو مدیریت تهدیدات امنیتی غیر مسلحانه؛ به مجموعه ای از راهبردها، سیاست و روش هایی که که برای شناسایی، تحلیل، پیشگیری و مقابله با تهدیداتی به کار می روند که امنیتی ملی یا اجتماعی را به خطر می اندازند اما ماهیت غیر مسلحانه دارند این الگو برپایه ترکیبی از تدابیر امنیتی، دیپلماتیک، اقتصادی و اجتماعی فرهنگی استوار است و تلاش می کند تهدیدات غیرمسلحانه را به گونه ای مدیریت نماید که کمترین هزینه و بیشترین کارایی راداشته باشد. در سده بیستم میلادی با پیچیده شدن منازعات و درگیری‌ها و شکل‌گیری تهدیدات راهبردی و حیاتی علیه کشورها، توانمندی‌های فیزیکی قدرت و امنیت به نحو جدی متحول گردید. روزبه‌روز برپیچیدگی امنیت و قدرت تخریبی آن افزوده شد. تا جایی که دولت‌ها در دهه‌های پایانی هزاره دوم، اغلبیت تکیه‌گاه خود را بر میکرو فیزیک قدرت و تهدیدات امنیتی غیرمسلحانه قراردادند. ارائه الگوی مدیریتی یک ضرورت اساسی است؛ بنابراین هدف اصلی این پژوهش پاسخ به این سؤال: الگو مدیریت تهدیدات امنیتی غیرمسلحانه چیست؟ می‌باشد. روش تحقیق توصیفی – تحلیلی ازنظر رویکرد به‌صورت آمیخته است. در دسته پژوهش‌های نظری – کاربردی قرار دارد. محقق تلاش نموده از طریق مطالعات اکتشافی، مصاحبه با خبرگان و پرسشنامه اطلاعات لازم را جمع‌آوری و مورد تجزیه‌وتحلیل قرار دهد. جامعه‌ی آماری پژوهش فرماندهان و مدیران اطلاعاتی، فرهنگی امنیتی به تعداد 160 نفر بوده که پس از تجزیه‌وتحلیل با روش کیفی و کمی ابعاد و مؤلفه‌های تبیین شده مرتبط با متغیرهای تحقیق به‌منظور پاسخ به سؤالات تحقیق، نتایج زیر به‌دست‌آمده است: ابعاد مدیریت اطلاعاتی، امنیتی، متقاعدکننده، فرهنگی، دشمن‌شناسی، پنهان و مؤلفه‌های به‌دست‌آمده پویش محیطی، برنامه‌ریزی و هدایت اطلاعاتی، رصد و مراقبت اطلاعاتی، اشرافیت اطلاعاتی بر جریانات امنیتی، هشداردهی، امنیت سازی، احاطه بر جریانات امنیتی، ریخت‌شناسی تهدیدات، افشاء ماهیت، جریان شناسی، سپرسازی، رفتارشناسی، تولید آثار هنری، معرفت دینی، گفتمان‌سازی، ترویج میهن‌دوستی، جهادتبیین، تقوا الهی، تقویت سواد رسانه‌ای، اقناع‌سازی، بازپروری اندیشه، مهندسی پندار، شناخت شیوه‌های مبارزاتی، افشاء اهداف تهدیدات، رخنه و نفوذ، استحاله جریانات امنیتی، تعامل‌پذیری.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Unarmed Security Threats Management Model

نویسنده [English]

  • Ali Rostami
دکترای مدیریت دفاعی دانشگاه دافوس آجا
چکیده [English]

Threats are one of the most important concepts in security studies. The unarmed security threats management model refers to a set of strategies, policies, and methods used to identify, analyze, prevent, and respond to threats that endanger national or social security but are non-armed in nature. This model is based on a combination of security, diplomatic, economic, and socio-cultural measures, aiming to manage unarmed threats in a way that minimizes costs while maximizing efficiency.
In the twentieth century, with the increasing complexity of conflicts and the emergence of strategic and critical threats to states, the physical capabilities of power and security were profoundly transformed. The complexity of security and its destructive potential grew to the extent that, in the final decades of the second millennium, states increasingly relied on micro-physical power and unarmed security threats. The development of a management model is therefore a fundamental necessity. The main aim of this study is to answer the question: What is the unarmed security threats management model?
The research employs a mixed descriptive-analytical approach and is classified as theoretical-applied. Data were collected through exploratory studies, expert interviews, and questionnaires. The statistical population included 160 intelligence, cultural, and security commanders and managers. After qualitative and quantitative analysis, the dimensions and components related to the research variables were identified to answer the research questions. The results indicated the following dimensions and components:

Information Management: Environmental scanning, planning and directing intelligence, monitoring and surveillance, intelligence oversight over security flows, alerting.
Security Management: Security establishment, controlling security flows, threat morphology, revealing threat nature, flow analysis, defense measures.
Persuasion and Cultural Management: Behavioral analysis, artistic production, religious knowledge, discourse creation, promotion of patriotism, explanation of jihad, divine piety, media literacy enhancement, persuasion, intellectual rehabilitation, thought engineering, understanding combat methods, disclosure of threat objectives, penetration and influence, transformation of security flows, interaction facilitation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Dimensions
  • Components
  • Threat Management
  • Security
  • Unarmed
  1. ترانمای اطلاع‌رسانی Ir
  2. تریف‌تری، مطالعات امنیتی نوین، مترجمان: طیب، علیرضا، بزرگی، وحید، تهران پژوهشکده مطالعات راهبردی، 1383
  3. برنال، آلونسو، جنگ شناختی حمله به واقعیت و اندیشه، نشر شناخت پروژه، تهران 1402.
  4. دوکلوزل، فرانسوا، ظهور جنگ شناختی،نشر شناخت پژوه،تهران ، 1401
  5. دو کلوزل، فرانچوز، جنگ شناختی، نشر دانشگاه غیرانتفاعی آفاق، تهران،14.2.
  6. جوانی، محمد، علوم شناختی در جنگ شناختی، انتشارات نواندیشان، تهران، ۱۴۰۴
  7. اقدم، حسن، تأثیر اقدام‌های حفاظتی بر پیشگیری از وقایع امنیتی در آجا، دافوس آجا، 1399
  8. باقری، مینایی، همت، رستمی، فرماندهی و کنترل در نیروهای مشترک، دافوس، تهران، 1398.
  9. شیرازی، غلام عباس بررسی اقدامات آمریکا علیه ارتش جمهوری اسلامی ایران با تکیه‌بر نظریه «اقدام بدون خشونت»، 1397.
  10. رستمی، علی، الگوی سامانه جامع اطلاعاتی عملیات مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران، دافوس نشریه علمی پژوهشی علوم فنون نظامی، 1402.
  11. رستمی، علی، براندازی و ضدبراندازی در محیط های نظامی، دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا، تهران، 1397.
  12. رستمی، علی، مدیریت عملیات پنهان، دانشکده فارابی، تهران، چاپ دوم، 1401.
  13. رستمی، علی، الگو مدیریت تهدیدات امنیتی غیرمسلحانه، همایش،1403.
  14. رستمی، علی، عملیات نفوذ، مرکز آموزشی و پژوهشی شهید صیاد شیرازی، تهران، بهار 1402.
  15. رستمی، علی، دکترین نظامی - دفاعی مقام معظم فرماندهی کل قوا «مدظله‌العالی» در محیط ملی و بین المللی، نشریه علمی ترویجی نظامی شماره 36 دافوس آجا،1396.
  16. نباتی، عزت الله، پدافند غیرعامل با رویکرد به حوزه تهدیدات، تهران: انتشارات مرکز آموزش و پژوهش شهید صیاد شیرازی، 1389